Blogs

FABELTJES OVER AFVALLEN

Volgens de presentatrice van het NCRV-programma Altijd Wat is 10 kg in 10 weken afvallen ongezond. Bij leken bestaan veel van dit soort mythes over afvallen. Maar ook artsen en deskundigen zijn het niet altijd goed op de hoogte. Daarom heb ik 3 van die afvalmythes voor u onderzocht en ontzenuwd.

OBESE

OBESE

Als ik mensen met ernstig overgewicht spreek vindt de ene het programma OBESE motiverend, de ander vindt het een soort aapjes kijken. 

Dit is wat ik er van denk: 

AVOCADO

De Avocado (Persea americana) is een middelgrote vrucht met een aangename, wat romig, glad aanvoelend vruchtvlees. Vrijwel alle avocado’s zijn afstammelingen van de zogenaamde Hass-avocado's, dat zijn zaailingen van de boom van een postbeambte uit Californië. Deze Rudolf Hass kocht zaadjes in de jaren 20 van de vorige eeuw en plantte deze  in zijn tuin. Hij had blijkbaar de juiste zaailingen te pakken, want vanuit zijn tuin maakte de avocado een opmars de hele wereld over. 

SNELLE SUIKERS

Suikers (koolhydraten) zijn de perfecte brandstof voor ons lichaam, zonder suikers kan geen Tour de France gewonnen worden.

IJSTHEE

“Van ijsthee verdwijnen je nierstenen” dat beweerde een patiënte op mijn  spreekuur. Nierstenen hebben mijn speciale interesse, misschien omdat ik als student  een niersteenaanval heb gehad. 

PLANTSTEROLEN EN BECEL

Functionele voeding.

Wanneer de fabrikant een bestanddeel aan voeding toevoegt met het doel de gezondheid van de gebruiker te bevorderen dan noemt men die voeding functioneel. Voorbeelden zijn Becel Pro-active waaraan plantaardige stoffen (zogenaamde plantsterolen) zijn toegevoegd die het cholesterol te verlagen. 

OERDIET

Een nieuwe kijk op oude voeding

Onlangs schreef Remko Kuipers van de universiteit van Groningen een dik proefschrift over het Oerdieet.  Hij beweert dat ons huidige eetpatroon leidt tot het ontstaan van diabetes mellitus, hart- en vaatziekten en diverse vormen van kanker. Dat is niets nieuws want dat weten we al jaren. Nieuw is zijn aanvliegroute. Kuipers stelt dat we veel meer kunnen leren vanuit de Evolutionaire Geneeskunde. 

PASEN

Eén ei is geen paasei

Pasen en eieren horen bij elkaar. Het ei is het symbool voor het nieuwe leven, voor vruchtbaarheid en voor eeuwigheid. Het Paasfeest heeft dit heidense symbool dankbaar opgenomen in de christelijke traditie om op paaszondag de wederopstanding van Christus te vieren.

DWEILEN

Dweilen met de kraan open.

We worden dikker en dikker[1]. De belangrijkste oorzaak is onze toegenomen voedselconsumptie en in mindere mate onze beweegarmoede[2]. De dikste vrouwen wonen al lang niet meer in Amerika, maar in Zuid-Afrika. Daarmee wordt duidelijk gemaakt dat overgewicht nu ook toeslaat in de minder welvarende landen. Als uw buik maar dik genoeg is, krijgt u suikerziekte, daar is bijna geen ontkomen aan. Er zijn nu wereldwijd minstens180 miljoen mensen met suikerziekte en in 2030 is dat aantal verdubbeld[3]. Hoe komt dat?

VALENTIJNSDAG

 Over de liefde en chocolade.

Ons eet- en snoepgedrag is gecompliceerd. Zo vroeg ik aan één van mijn patiënten met overgewicht of zij wist wat voor type eter ze was. Er wordt namelijk onderscheid gemaakt tussen 3 typen eetgedrag. Zo zijn er de emo-eters, lijngerichte eters (die zijn altijd met lijnen bezig) en zogenaamde externe eters. Externe-eters eten omdat ze eten zien of ruiken, zij eten omdat ze als het ware verleid worden door externe prikkels. Mijn patiënte zei zonder zich te bedenken: “Dokter, als er nog een vierde type eter bestaat, ben ik het ook, want ik eet namelijk altijd’’.

EIWITTEN EN OUDER WORDEN

Over Krasse Knarren en eiwitten.

Eiwitten zijn de belangrijkste bouwstof van ons lichaam. Eiwitten zijn opgebouwd uit 20 verschillende aminozuren en ons lichaam kan 8 aminozuren zelf niet voldoende aanmaken. Die 8 aminozuren moeten dus uit ons voedsel worden verkregen. In dierlijk eiwit zitten meer van de belangrijke aminozuren dan in plantaardig eiwit.

SNOEPAUTOMAAT

Vervoersmaatschappij Connexxion plaatst snackautomaten in haar bussen. Als dokter en bezorgde vader wil ik niet dat mijn kinderen of eventuele toekomstige patiënten onnodige snacks en snoep worden voorgeschoteld. Een gezonde zelfgemaakte volkoren boterham wordt door Connexxion verboden. Ik maak bezwaar tegen deze overbodige, ongezonde calorieën uit snoep en snacks.

VETLOOS IS SMAKELOOS

Vetloos is smakeloos

Waarom is vet zo lekker? Maak eens roerbakgerecht of een eenpansgerecht. Niet smeuïg of smakelijk genoeg? Voeg een beetje room, olijfolie of vet toe en proef het verschil. Het is alsof onze smaakpapillen worden geopend.

SNACKEN IN HET VERKEER

Snacken in het verkeer

Snacken is in.  Snacken mag, want het stilt de “lekkere trek”. Ik vind dat een wolf in schaapskleding,  want die “lekkere trek” moet u niet stillen met een reep chocolade, een (ontbijt)koek, cake of tussendoortjes van de snackbar. Vroeger (30-50 jaar geleden) werd er volgens mij nauwelijks gesnackt. Ik heb daar geen wetenschappelijk onderzoek naar gedaan, maar gewoon even nagedacht hoe dat in mijn jeugd met tussendoortjes zat.

FRUIT

Van een appel, een peer en nog veel meer…. Groente en fruit zijn gezond, hoe meer u er van eet hoe lager de kans op hart- en vaatziekten, beroertes , diabetes en misschien ook op kanker .  Welk fruit is gezond?

ONTBIJT

Afvallen met een eierontbijt.

Als u wilt afvallen moet u zo min mogelijk calorieën eten en zoveel mogelijk bewegen. Als u om die reden, net als ongeveer 30 % van de Nederlanders,  het ontbijt over slaat, scheelt dat al gauw 350-450 Kcalorieën per dag. Vertaald in kilo’s vet zou dat betekenen dat u 15 kg vetweefsel per jaar kunt verliezen. Dus waarom niet gewoon iedere dag uw ontbijt skippen?  Dat scheelt tijd, is goedkoop en u valt ook nog eens af. Toch zou ik dat toch niet doen.

WAT ZEGGEN DE DESKUNDIGEN OVER DIETEN?

Als u wilt afvallen, helpt het dan dat u meer of minder vetten, eiwitten of koolhydraten (suikers) eet?

SNEL AFVALLEN LOONT

Snel en veel afvallen is beter dan langzaam en weinig afvallen, wetenschappelijke bewijzen stapelen zich op. Dit in tegenstelling tot een veel gehoorde mening.

TURKIJE

In 2011 werd bekend dat Turkije het land is met het hoogste aantal dikke inwoners van Europa (65% heeft overgewicht), vond  in Istanbul het 18^de Europese congres over Obesitas plaats. Wetenschappers, artsen en diëtisten vanuit de hele wereld bespraken de laatste trends en ontwikkelingen betreffende overgewicht.

SLAPEND AFVALLEN

Slaap je slank

Slapend rijk worden, willen we allemaal, maar kan je ook slapend afvallen?  Alleen door je in te spannen en minder te eten val je tocht af?

Onlangs is er een onderzoek gedaan naar het aantal uren dat je slaapt en de hoeveelheid vet in je buik.

EEN BN-ER IN HET ZIEKENHUIS

“Nee,  ik noem je Dr. Frank!”

Dat waren de woorden van mijn beroemde patiënt.  Het was 2003 of begin 2004, toen ik gevraagd werd om een bekende Nederlander in ons ziekenhuis op te nemen. Hij was op bezoek in Hengelo en had last van diverse kwalen en een nogal opmerkelijk eet- drink- en rookpatroon. Of ik daar wel rekening mee wilde houden. Dat was niet zo’n vreemd verzoek, want ons ziekenhuis heeft namelijk een Zotel,

KAN JE POEP ETEN?

Kan je poep eten?

Deze vraag stelde het zoontje van mijn patiënte. Het jochie had vakantie en mamma moest naar de dokter en omdat mamma geen oppas had mocht hij mee. Zijn moeder heeft een darmaandoening en ik vroeg naar haar eet- en ontlastingspatroon. Dat zijn standaardvragen bij deze aandoening. Hoe vaak heeft u ontlasting? Ik vroeg  nog even door, maar voor haar zoontje een reden om mij een vraag te stellen:

WAT IS EEN MENSEN LEVEN WAARD?

Wat is een mensenleven waard?  Deze vraag werd gesteld op een discussieforum over voeding en gezondheid.  Artsen worden dagelijks met deze vraag geconfronteerd, hoe gaan zij daar mee om?

VERGOEDING DIETISTEN

Het schrappen van de vergoeding voor diëtisten is een slechte bezuiniging. Opmerkelijk is dat door sommige verzekerleraars wel de zorg van gewichtsconsulenten voor gezonde mensen met een BMI tot 30 wordt vergoed. Ook dat is een verkeerde aanpak.  

EIGEN SCHULD

Overgewicht, eigen schuld, dikke bult en vette buik?

Lees hier onderdeel van de discussie (op foodlog.nl) over het schrappen van de zorg van diëtisten door de overheid, ik hoop dat die beslissing nog wordt teruggedraaid.

RODE WIJN

Dit soort artikelen zijn heel populair in de lekenpers. Wat is er leuker dan te berichten dat rode wijn uw testosteron verhoogt (god voor uw spiermassa) en ook nog eens borstkanker tegen gaat. Maar u moet wel heleboel er bij verzinnen, of zoals dat heet extrapoleren. lees maar mee met het oorspronkelijke abstract (Engelstalige samenvatting van het oorspronkelijke artikel)

GOEDE VOORNEMENS

Onze goede voornemens voor 2012, zijn die wel zinvol?

Stoppen met roken, minder alcohol, meer bewegen of sporten:  ze staan bovenaan de lijst van goede voornemens. Alleen afvallen scoort hoger, want 50% van de Nederlanders heeft overgewicht en 0ngeveer 80% van hen neemt zich iedere jaarwisseling weer voor om af te vallen. Waarom lukt het die één wel om zijn goede voornemens tot een klinkend resultaat om te zetten terwijl de ander er alleen maar gefrustreerder van wordt?

SNACKEN EN HET VERKEER

Is Snacken gevaarlijker dan deelnemen aan het verkeer?

Snacken is in.  Snacken mag, want het stilt de “lekkere trek”. Ik vind dat een wolf in schaapskleding,  want die “lekkere trek” moet u niet stillen met een reep chocolade, een (ontbijt)koek, cake of tussendoortjes van de snackbar. Vroeger (30-50 jaar geleden) werd er volgens mij nauwelijks gesnackt. Ik heb daar geen wetenschappelijk onderzoek naar gedaan, maar gewoon even nagedacht hoe dat in mijn jeugd met tussendoortjes zat. Die hadden we niet.

FABELS

Fabeltjes en tegeltjeswijsheden.

Uitspraken over afvallen en voetballen lijken op elkaar:  de beste stuurlui staan aan wal. De afgelopen 30 jaar zag ik tientallen tegeltjeswijsheden over diëten en afvallen voor bij komen. Vandaag wil ik er een aantal tegeltjes  kapot gooien. De tegeltjes en fabeltjes worden niet alleen door patiënten levend gehouden, maar journalisten doen er ook graag aan mee. Maar veel pijnlijker wordt het als professionals met een wetenschappelijke achtergrond onjuistheden poneren als waarheden. Overgewicht en afvallen wat is er van waar?

OLIEBOLLEN

Zijn oliebollen gezonder dan eierkoeken?

SUIKERZIEKTE EN LAAGKOOLHYDRAAT DIEET

Hier vindt u een artikele dat ik met twee huisartsen schreef over het koolhydraatarme dieet en diabetes type 2. De teksten zijn bedoeld voor diabetesbehandelaren, maarvoor de geinteresseerde leek misschien ok interessant.

ZOUT

Hoeveel zout is gezond?

MULTIVITAMINEPILLEN

Multivitaminepillen leiden tot meer sterfte!

CHOCOLADE EN KERST

U kunt de klok er op gelijk zetten, vlak voor de kerst verschijnen er weer lovende wetenschappelijke artikelen over chocolade. Ik denk niet dat het toeval is. Met kerst eten we meer chocolade dan op andere dagen en misschien willen we ons schuldgevoel voor al dat snoepgenot afkopen met de bevestiging dat chocolade gezond is.

TE JONG OM TE OVERLIJDEN, TE DOM VOOR EEN MAAGBAND

Te jong voor een maagband, zo luid een artikel van Stefan van Geelen, filosoof en onderzoeker in het WKZ en Ineke Bolt, ethicus aan het Ethiek Instituut van de Universiteit Utrecht. U kunt het nalezen op: http://www.umcutrecht.nl/NR/rdonlyres/B78F1E4A-12BF-4D4B-8F08-4B242345EEAD/30175/DiscussieMaagband_UniekJan2012.pdf

Wij zien op ons obesitasspreekuur (ZGT Hengelo) met enige regelmaat patiënten

ENERGIEPROCENTEN VOOR GEVORDERDEN.

Energieprocenten voor gevorderden, dit is een lastig onderwerp. Ook deskundigen op het gebied van voeding stoeien hiermee. Dat blijkt keer op keer als ik een zaal artsen of dietisten toespreek.

BROOD

Brood. Hoe bruiner, hoe beter?

Meer dan 1000 jaar voor Christus wisten de Egyptenaren al hoe je brood moest bakken. Graankorrels malen tussen twee stenen en met water aanmengen tot een deegpapje, dan wat zuurdesem erbij en kneden. Dat zuurdesem was aanvankelijk oud deeg met gist en dat doet het meel rijzen, waardoor het brood luchtig en poreus wordt. In tarwekorrels zitten ook eiwitten (gluten) die,

BODYBUILDER

Er komt een bodybuilder bij de dokter... Hij kon nauwelijks door de deur van mijn spreekkamer. Wat een lichaam, zo groot en sterk. Kom je hem tegen in een donker steegje dan hoop je dat hij geen kwade bedoelingen met je heeft. Deze gebruinde adonis had spierbundels als scheepskabels, benen als pilaren en een borstkas, inderdaad, als een klerenkast.

GEWRICHTEN

Over pillen die niet werken en een kniesoor die daar op let. Ouderdom komt met gebreken, een pijnlijke, stijve knie is daar een berucht voorbeeld van. Er zijn vele oorzaken voor een versleten knie (osteoarthrose), variërende van een meniscusletsel, ontstekingen tot overbelasting door overgewicht. De binnenbekleding van gewrichten bestaat uit het kwetsbare kraakbeen en als dat beschadigt, ontstaan er herstelreacties in het gewricht.

BOTTEN

Hoe houd ik mijn botten gezond? Te weinig bot in je bot heet osteoporose (botontkalking) en minder kraakbeen met botafzetting bij de gewrichten heet artrose (gewrichtsslijtage). Er zijn maar twee mogelijkheden om zelf je botmassa  (de hoeveelheid bot die je hebt) op peil te houden: gezonde voeding en bewegen. Laten we met het laatste beginnen. Bewegingen en oefeningen waarop de zwaartekracht werkt, hebben een gunstige invloed op de botaanmaak. Dus wandelen en touwtje springen is beter dan zwemmen.

CHOCOLADE

Moe? Eet chocolade!

Eeuwen voor Christus wisten ze het al:  cacao is niet alleen lekker, maar het levert je ook nog eens energie op. De Azteken gebruikte cacao als energie opwekkende drank. Via de Spanjaarden is cacao in de 16^de eeuw naar Europa gekomen. Het grappige is dat wij het Spaanse Cacao goed hebben overgenomen maar de Engelsen niet:  zij hebben de O’s en de A’s verwisseld (in het Engels is cacao: cocoa).

WALNOTEN TEGEN KANKER

Walnoten tegen kanker

VETVERBRANDERS

Verbrand de vetverbranders!

HELP IK VAL NIET MEER AF!

Als verder afvallen niet lukt, want moet ik dan doen?

KOOLHYDRATEN, ZETMELEN EN SUIKERS

Koolhydraten, zetmelen en suikers, hoe zit het ook al weer?

BONEN EN BLOWING IN THE WIND

Peulvruchten zoals bonen zijn het stiefkindje van de culinaire wereld, het is net alsof ze niet lekker zijn en daardoor weinig aandacht krijgen. Over smaak valt niet te twisten, maar ik wil toch proberen om u over te halen om meer bonen en peulvruchten te gaan eten.

TEL JE PASSEN EN PAS OP JE TELLEN

Continu krijg je te horen dat je meer moet bewegen, dat is namelijk gezond en je valt er door af. Dat is belangrijk, want als het zo door gaat met onze gewichtstoename dan heeft over 13 jaar 1 op de 10 Nederlanders suikerziekte.

HET BESTE DIEET VOOR 2011

We beginnen vol  goede moed en met de beste voornemens aan 2011. Afvallen en gezonder worden dat is wat we allemaal willen. Hoe doe je dat? Wat is nu het beste dieet voor 2011?

LAAT VOEDING JE MEDICIJN ZIJN ...

(Hippocrates 460 voor Christus)

De Amerikanen zijn zo’n beetje het dikste volk van de wereld. Toch beschikken zij over een heel gezond dieet, speciaal ontwikkeld om hoge bloeddruk te bestrijden. Dit zogenaamde DASH-dieet bestaat uit meer fruit en groente, minder verzadigd vet en een ruime portie magere zuivelproducten. Het resultaat? Een prachtige bloeddruk, minder kans op hart- en vaatziekten, nierstenen en suikerziekte.